Er zijn zoveel manieren om het mis te hebben.

Voor wetenschappelijk geschoolde lezers is het niveau van deze blog misschien wat te elementair, maar ik zal het hier toch bespreken, omdat er nog steeds een grote groep mensen is die nog steeds niet lijkt te begrijpen waarom een nauwkeurige wetenschappelijke methodologie zo belangrijk is bij het testen van de betrouwbaarheid van uitspraken, tests en behandelingen.

Alle mensen, zowel jij als ik, zijn gevoelig voor bedrog en zelfbedrog.

De wetenschap is de enige manier om onze valse waarnemingen en al te snelle conclusies bij te stellen en ervoor te zorgen dat we onszelf niet misleiden.

Sommige mensen zeggen “de behandeling werkte”, maar ze beseffen niet dat hun persoonlijke ervaring geen basis is voor het bewijs dat de behandeling inderdaad effectief is of was.

Ze kunnen alleen maar beweren dat ze na de behandeling een verbetering hebben opgemerkt. Dit kan wijzen op een reëel effect, maar het kan ook een onjuiste observatie zijn of een post hoc en cum hoc misvatting, waarbij ten onrechte wordt aangenomen dat een opvolging in de tijd noodzakelijkerwijs een oorzakelijk verband aangeeft.

Een persoonlijke ervaring kan dus slechts een uitgangspunt zijn: we hebben de wetenschappelijke methode nodig om te bepalen wat de observatie nu eigenlijk betekent.

Sommigen zeggen: “mensen die een wetenschappelijke en evidence-based osteopathie verdedigen, lijken geen vertrouwen te hebben in wat ze met hun eigen ogen zien gebeuren”.

Het hele proces van zien is op zich al grotendeels een interpretatie van de hersenen. We hebben twee blinde vlekken in ons gezichtsveld, en we zijn ons daar niet eens van bewust. Ik zag met eigen ogen hoe een goochelaar een vrouw in tweeën zaagde, maar het was een illusie, een valse waarneming. Ik zag hoe een patiënt beter werd na de behandeling, maar mijn interpretatie dat de behandeling de oorzaak was van deze verbetering kan een vergissing zijn, gebaseerd op een verkeerde toewijzing.

Waarom hebben we vaak de indruk dat sommige behandelingen werken: enkele mogelijkheden:

• De aandoening volgde gewoon zijn normale verloop en veel aandoeningen genezen spontaan.

• Veel ziekten en syndromen hebben een cyclisch patroon waarbij er steeds betere en slechtere periodes zijn.

• We zijn allemaal onderhevig aan suggesties.

• Misschien was er ook nog een andere behandeling, misschien medicatie?

• De oorspronkelijke diagnose had verkeerd kunnen zijn.

• Tijdelijke stemmingsverbetering wordt vaak verward met genezing.

• Verband en causaliteit worden vaak verkeerd geïnterpreteerd.

• Het is niet omdat een effect in de tijd na een bepaalde handeling volgt, dat die handeling noodzakelijkerwijs ook de oorzaak van het effect is. Wanneer de haan kraait en de zon opkomt, realiseren we ons meestal dat het niet de hanen zijn die de zon doen opkomen.

Er zijn zoveel manieren om het mis te hebben.

Gelukkig is er ook een manier waarop we het uiteindelijk goed kunnen doen: wetenschappelijk onderzoek. Er is niets mysterieus of complex aan de wetenschappelijke methode. In wezen is het gewoon een handige gereedschapskist vol verstandige manieren om dingen te testen.

Daarom: osteopaten met een academische en wetenschappelijke achtergrond zijn betrouwbaarder dan andere.

Luc Peeters